Kamboçya tekstil işçilerinin yanındayız. Yatırım yapan Türk firmaları sorumluluktan kaçamaz

Ucuz işgücü adı altında emek sömürüsünün vahşi boyutlara çıktığı ülkelerden biri de Kamboçya. Güneydoğu Asya’da yer alan ve Vietnam’ın komşusu olan Kamboçya’da tekstil işçileri artık kendilerine dayatılan sefaleti ve aşırı sömürüyü kabul etmiyorlar. Kamboçya ordusunun ve polisinin uyguladığı şiddete ve baskıya karşı insanca yaşam koşullarına sahip olmak için grevlerini ve on binlerin katıldığı kitlesel eylemleri sürdürüyorlar.

Kamboçya’da 16 milyon kişi yaşıyor ve tekstil sektöründe 650 bin işçi çalışıyor. Yaklaşık 400 bin işçi doğrudan Nike, H&M, GAP, Walmart gibi ulusötesi tekstil şirketleri için üretim yapıyor. Hazır giyim sektörü ülke ihracatının % 80’ini oluşturuyor ve bunun % 75’i Kanada, ABD ve Avrupa’ya yapılıyor.

Tekstil işçilerinin aylık maaşı 80 dolar. İşçiler bu ağır sefalet şartlarına artık yeter diyorlar. İşçilerin talebi Kamboçya’da yaşam ücreti olarak hesaplanan aylık 160 dolar ücreti elde edebilmek. Hükümet ise ücretleri yoksulluk sınırı olan 100 dolara çıkarmayı öneriyor. İşçiler bunu kabul etmiyorlar ve tüm tekstil işçilerinin % 80’i kararlılıkla grevlerini sürdürüyorlar.

Violate photo by police

Devlet, üreten ve ülkeyi ayakta tutan emekçilerin bu haklı taleplerini kabul etmek yerine işçilerin üzerine orduyu göndermeyi tercih ediyor. Ordunun müdahalesi sonucu 4 Ocak itibariyle 3 tekstil işçisi yaşamını yitirdi. Tekstil işçileri sendikası IDEA’nın Genel Başkanı Vorn Pao tutuklandı. Yüzlerce tekstil işçisi ve sendika yöneticisi ordunun denetimindeki üslerde tutuklandı. Bu saldırılarda yüzlerce işçi de yaralandı.

Bu mücadele aynı zamanda kadın işçilerin verdiği bir mücadeledir, çünkü ülkede tekstil işçilerinin % 90’ı kadın. Kadın işçiler tekstilde çalışarak genellikle kırsaldaki ailelerinin geçimlerinde de büyük paya sahip.

Kamboçya, Türk tekstil yatırımcılarının da ürün tedarik ettikleri ve doğrudan üretim yaptıkları bir ülke. Kiğılı ve LC Waikiki markasına sahip olan Taha Group bunlar arasında. Ayrıca Kamboçya’da sahip olduğu 4 fabrikada 10 bin işçi çalıştıran Insight Group Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Alperen de ülkedeki en büyük Türk yatırımcıdır. Türk tekstil firmaları ucuz emek gücü için gittikleri Kamboçya’da yaşanan sefalet ve yoksulluktaki sorumluluklarının farkına varmalıdır.

En temel haklarını isteyen, insanca bir yaşam talep eden ancak tekstil işverenlerinin kurduğu sömürü cennetinin devam etmesi için ordu ve polis tarafından öldürülen, yaralanan ve tutuklanan Kamboçyalı tekstil işçilerinin yaşadıkları zulme Türk firmaları ve diğer ulusötesi tekstil markaları daha fazla ortak olmamalıdır.

Kamboçyalı tekstil işçilerinin temel haklarını tanımalı ve en az 160 dolar aylık ücreti ödemeyi kabul etmelidir.

Killing innocent

1886’da ABD’de Şikago’da grev yapan 40 bin tekstil işçisinin mücadelesini kanla bastıran ve işçi liderlerini idam eden kapitalizm bu işçilerin mücadelesinin 1 Mayıslarda yaşayacağını tahmin edememişti. Aradan 130 yıl geçmesine rağmen kapitalizmin mantığı değişmiyor, daha fazla sömürü peşinde işçileri insafsızca sömürünün her yolunu deniyor.

Kamboçya’da orduya katliam yaptıranlarla Bangladeş’te 1300 işçinin yangınlarda ve çöken binalarda ölmesine sebep olanlar aynıdır. Dünyanın dört bir yanında işçiler kapitalizmin vahşi ve dizginsiz sömürüsüne karşı direnmeye ve mücadele devam ediyor.

Bizler bir kez daha Kamboçyalı tekstil işçilerinin mücadelesini sahipleniyor ve başta Türkiye firmaları olmak üzere ulusötesi tekstil markalarına işçilerin taleplerini kabul etmeleri için çağrıda bulunuyoruz.