- Her 100 işçiden 13’ü sendikalaşabiliyor
- Özel sektörde sendikalaşma oranı yalnızca yüzde 5,7
- Türkiye’de toplu iş sözleşmesi kapsama oranı yüzde 10 civarında
- Her 100 özel sektör işçisinden 96’sı toplu iş sözleşmesinden mahrum
DİSK Yönetim Kurulu, DİSK-AR tarafından hazırlanan “Sendikal Haklar Raporu”nun giriş bölümünde şu saptamayı yapmaktadır:
“Türkiye’de işçi sınıfı, 2026 yılında sendikal haklarının üç temel bileşeni olan örgütlenme, toplu iş sözleşmesi ve grev hakkı bakımından tarihsel bir kuşatma altındadır. Bu tablo tesadüf değil, işçinin kolektif gücünü kırmayı hedefleyen bilinçli bir siyasi tercihin sonucudur. (sf. 3)”
Raporda, sendikalaşma oranının işçilerin örgütlenme hakkına fiilen ne kadar sahip olabildiğine ilişkin en temel gösterge olduğu vurgulanmakta ve karşılaşılan sorunlara değinilmektedir.
Bunun en başında ise açıklanan sendikalaşma oranının gerçek görünümü yansıtmadığı, verilerin yalnızca kayıtlı işçileri kapsadığı bu nedenle de eksik olduğu tespiti gelmektedir.
Kayıtlı ve kayıtdışı kalan işçilerin de dikkate alınması halinde açıklanan sendikalı işçi oranının yüzde 13.8’den yüzde 13’e gerilediği belirtilmektedir.
Sendikalaşmanın ağırlıklı olarak kamu işyerlerinde olduğu, buna karşılık özel sektördeki sendikalaşma oranının kayıtlı işçiler üzerinden hesaplandığında yüzde 5,7’de kaldığı hesaplanmaktadır.
İşkolumuzdaki sendikalaşma oranı, geçmiş yıllara oranda azalarak yüzde 7.4 düzeyindedir.
DİSK-AR’ın raporunda işkollarına göre sendikalaşma, kadın işçilerde sendikalaşma, genç işçilerde sendikalaşma gibi alt başlıklarla ayrıntılı değerlendirmeler yer almaktadır.
Raporda ayrıca sendikalara, sendikaların üyesi olduğu konfederasyonlara yönelik de değerlendirmeler yapılmaktadır.
Toplu iş sözleşmelerine ilişkin de ayrıntılı bir bölüm ile rapor tamamlanmaktadır. Bu bölümde son 12 yılda en yüksek toplu sözleşme kapsamı oranı yüzde 12,4 düzeyinde olduğu bilgisine yer verilmektedir. 2026 Haziran ayındaki verilere bakıldığında ise toplu sözleşme kapsamındaki işçi oranının yüzde 9,7 olduğu açıklanmaktadır. İşkolumuzun durumuna bakıldığında toplu sözleşmesi kapsamındaki işçi oranının yüzde 4,5 gibi son derece düşük olduğu anlaşılmaktadır.
Raporun tam metni; Sendikal Haklar Raporu Temmuz 2026
This post is also available in: Türkçe